X
تبلیغات
حرفه و فن از نگاه نو - آغوز
وبلاگ فارغ التحصیلان ورودی1386 دوره كارشناسي حرفه و فن مركز تربيت معلم شهيد باهنر تهران

 آغوز

گوساله نوزاد در محیطی بسته و سالم بالغ بر 9 ماه و چند روز رشد کرده و در این مدت از خطرات ناشی از میکروارگانیسم های بیماری زا که در محیط به شدت پراکنده اند محفوظ می ماند ولی به محض تولد با این عوامل مواجه می شود

با توجه به حساسیت گوساله تازه تولد یافته به عوامل محیطی و بیماری ها اندکی تعلل ممکن است موجب ابتلا به بیماری و حتی مرگ گوساله شود اسهال یا بیماری های تنفسی در اثر عدم رعایت مسایل بهداشتی تغییرات شدید شرایط محیطی و تغذیه غلط در چند هفته اول زندگی از عوامل تهدید کننده گوساله ها می باشند مزید بر اینکه گوساله های اصیل ضعیف تر و حساس تر به امراض هستند و نیاز به مراقبت  و دقت بیشتری دارند بعد از زایمان نیز مراقبت های اولیه از گوساله ی تازه متولد شده را همراه با اولین تغذیه ان با اغوز به موقع انجام دهند .در چنین شرایطی دامدار می تواند زایمان طبیعی گوساله قوی و سالم را انتظار داشته باشد .

اغوز یا ماک

به اولین شیر گاو بلافاصله بعد از زایمان و به عبارتی دیگر به شیری که اندکی قبل از تولد نوزاد و بلافاصله بعد از ان از پستان گاو خارج می گردد اغوز یا ماک می گویند . استفاده از اغوز به عنوان اولین تغذیه گوساله نوزاد از گذشته های دور بین دامداران رایج بوده و در حال حاضر نیز صاحب نظران علوم دامی بر ضرورت استفاده بر ان تاکید دارند .

اغوز یا ماک زرد کم رنگ قهوه ای غلیظ و دارای تعداد زیادی انزیم و لکوسیت می باشد . اغوز با طعم مخصوص و مزه ی نسبتا شور حاوی مقدار زیادی کاتالاز و پراکسیداز است و می تواند برای گوساله های مسن تر مفید باشد مشروط بر انکه به میزان 50 با اب مخلوط شود .

 گوساله نوزاد فاقد گاماگلوبولین است. گاماگلوبولین پروتیینی است که حاوی پادتن های مقابله کننده با میکروارگانیسم های بیماری زا می باشد و به همین دلیل گوساله باید اغوز کافی استفاده کند تا مصونیت منفی در مقابل امراض کسب کند

ترکیبات اغوز

 ترکیب اغوز با ترکیب کل شیر تولیدی در دوره شیردهی بسیار متفاوت است و به نظر می رسد. اغوز مخلوطی از شیر حقیقی و اجزای تشکیل دهنده غیر قابل انتشار پلاسمای خون باشد که در حین عبور از پستان قبل از زایش در حدود 10 تا 15 برابر متراکم تر شده است کل مواد جامد اغوز در ابتدا از لحاظ چربی ویتامین  پروتیین و مواد معدنی غنی تر از شیر معمولی است ولی لاکتوز کم تری نسبت به شیر دارد مهمترین تفاوت اغوز با شیری که دام در دوره شیردهی تولید می کند میزان بسیار بالای پروتیین و گلوبین در اغوز است که دارای خاصیت انتی بادی بوده و سریعا در شیر دوشی بعدی کاهش می یابد اغوز خواص ویژه خود را به تدریج از دست داده و کاملا شبیه به شیر معمولی می گردد . اغوز برای گوساله نوزاد ارزش حیاتی دارد زیرا یک منبع عالی از مواد مغذی ضروری است همان طوری که اشاره شد غلظت انتی بادی ها در اغوز بسیار زیاد است اما تنها برای مدت کوتاهی پس از تولد از دستگاه گوارش گوساله جذب می شود به طور کلی توانایی گوساله در جذب انتی بادی ها از دستگاه گوارش با افزایش سن کاهش می یابد جذب انتی بادی ها بعد از 12 ساعت کم و بعد از گذشت 24 ساعت بسیار اندک می شود بنابرین لازم است که گوساله هر چه زودتر اغوز مصرف نماید از طرفی میزان اهن ویتامین های A, D  اغوز به ترتیب 10 تا 17 و3 و10 برابر مقدار ان در شیر معمولی است با توجه به نقش اهن در بالا بردن سریع هموگلوبین در گلبول های قرمز و ذخیره اندک ویتانین A  در گوساله تازه متولد شده و نقش ان در محافظت گوساله از بیماری های مختلف نیز مبین تغذیه سریع و به موقع اغوز است تغذیه اولیه  گوساله با اغوز حتی الا مکان در 2 ساعت اول و حداکثر تا 12 ساعت اول باید انجام شود یک ساعت بعد از تولد و حتی به اعتقاد عده ای بلافاصه بعد از تولد باید 2 کیلو گرم اغوز به گوساله خوراند و متعاقبا همین مقدار ا دوباره بعد از 8 ساعت تکرار کرد

تغذیه اغوز برای 2 یا 3 روز متوالی نتایج بسیار خوبی دارد همه گوساله ها بدون کمک اغوز کافی نمی خورند بنابرین بهتر است با استفاده از شیشه های پستانک دار و یا لوله های تغذیه ای اغوز را به گوساله خورانید  با توجه به ارزش حیاتی اغوز و مواد متشکله ان اغوز مازاد در دامداری ها به صور مختلف از جمله انجماد تخمیر و ... نگهداری و به موقع مورد استفاده قرار می گیرد برخی از دامداران اغوز مازاد و با کیفیت مناسب را به صوت یخ زده در بسته های یک کیلویی نگه می دارند

اگر انجماد درست صورت گیرد اغوز می تواند تا زمان مصرف سالم باقی بماند و در موقع مصرف از انجماد خارج شود برای جلوگیری از اسیب پذیری ایمونوگلوبولین ها نباید هنگام خارج کردن از انجماد اغوز را زیاد حرارت دهیم

انجماد اغوز به دلیل مشکلات اجرایی از جمله نیاز به کارگر یجچال و وسایل انجماد به صورت گسترده در گاوداری ها استفاده نمی شود

اغوز تخمیر شده

در سال های اخیر تخمیر به عنوان یک روش محافظت مطالعه و بطور گسترده ای  مورد استفاده قرار گرفته است چنانچه دقت شود معمولا نتایج مطلوبی حاصل می گردد هر چند ممکن است مشکلاتی به ویژه در اب و هوای گرم در بر داشته باشد گوساله ها از اغوزی که با دقت و به طور مناسبی تخمیر شده باشند به سهولت استفاده می نماید

+ نوشته شده در  جمعه بیست و هشتم فروردین 1388ساعت 13:25  توسط سمیه مبصر ملکی  |